SAÜ İmzalı Deprem Uyarı Sistemi!
Sakarya Üniversitesi Fen Fakültesi Matematik Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Hidayet Hüda Kösal'ın yürütücülüğünde hazırlanan "Yerli Deprem Erken Uyarı ve Sismik İzleme Sistemleri için Eliptik Kuaterniyon Tabanlı Gerçek Zamanlı Sismik Gürültü Azaltma Yazılım Prototipinin Geliştirilmesi" başlıklı proje, TÜBİTAK-1005 Ulusal Yeni Fikirler ve Ürünler Araştırma Destek Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı.
Proje ile, Türkiye'de deprem erken uyarı ve sismik sinyal izleme sistemlerinde kullanılabilecek, eliptik kuaterniyon tabanlı ve gerçek zamanlı çalışan yerli bir sismik sinyal gürültü azaltma yazılım prototipinin geliştirilmesi hedefleniyor. Geliştirilecek yazılımın, üç bileşenli sismik kayıtların fiziksel polarizasyon özelliklerini koruyarak daha güvenilir biçimde işlenmesine katkı sunması; bu sayede erken uyarı zincirinde kritik öneme sahip P (Primary - Birincil) dalgasının daha hızlı ve daha güvenilir biçimde tespit edilmesine imkân sağlaması amaçlanıyor.
Proje, yalnızca bilimsel açıdan özgün bir yöntem geliştirmeyi değil, aynı zamanda ülkemizin deprem teknolojilerinde yerli ve doğrulanabilir yazılım kapasitesini güçlendirmeyi de hedefliyor. Çalışma sonucunda ortaya konulacak çekirdek yazılımın; AFAD, Kandilli Rasathanesi ve benzeri ulusal izleme altyapılarında değerlendirilebilecek, dışa bağımlılığı azaltabilecek ve lisans maliyetlerinin ülke içinde kalmasına katkı sunabilecek bir teknoloji zemini oluşturması öngörülüyor. Bunun yanı sıra geliştirilecek yöntem ve yazılım bileşenlerinin yapısal sağlık izleme, jeofizik arama, titreşim ve akustik analiz gibi farklı mühendislik alanlarında da kullanım potansiyeli taşıması; bilgi temelli yerli yazılım üretimi, araştırmacı yetiştirilmesi ve uzun vadede ticarileşme süreçlerine katkı sağlaması bekleniyor.
Sakarya Üniversitesinden Prof. Dr. Murat Utkucu’nun danışmanlığındaki projede, Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesinden Doç. Dr. Gökhan Atalı, Doç. Dr. Osman Kırtel, Öğr. Gör. Gözde Sofuoğlu Bilmez ve Öğr. Gör. Burak Süha Yüksel araştırmacı olarak yer alıyor. Proje kapsamında ayrıca beş bursiyer de veri hazırlama, analiz, yazılım geliştirme, doğrulama ve test süreçlerine katkı sağlayacak.